Bilimsel Araştırmalar Ne Söylüyor?
Dünya Sağlık Örgütü (WHO): 0-5 yaş arası çocukların gün boyunca hareketli olmalarını, oturarak geçirilen zamanın sınırlanmasını ve aktif oyunların desteklenmesini önerir.
NHS (İngiltere): 1-2 yaş çocukların günde en az 180 dakika hareket etmeleri gerektiğini, 3-4 yaş çocuklarda ise bu sürenin içinde en az 60 dakikanın orta veya yüksek tempolu aktivite olması gerektiğini vurgular.
Amerikan Pediatri Akademisi (AAP): 2-5 yaş çocukların gün içinde toplamda 3 saat kadar hareket etmelerini, bunun bir kısmının enerjik oyunlardan oluşmasını tavsiye eder.
Günlük Aktivite Süresi Ne Kadar Olmalı?
2-3 yaş grubu için günlük aktivite süresi 180 dakika olmalıdır. Orta ve yoğun aktivite içeriği olarak; koşma, zıplama, top oyunları, merdiven çıkma.
3-5 yaş grubu için günlük aktivite süresi 180 dakika ve üzerinde olmalıdır. Orta ve yoğun aktivite içeriği olarak; en az 60 dakika orta-yoğunlukta oyunlar (dans, parkur oyunları, bisiklet sürme vb.)
Burada “günlük toplam aktivite” derken; çocuğun uyanık olduğu zamanın çoğunda hareketli olması gerektiği vurgulanıyor. Uzun süre oturma veya ekran başında kalma mümkün olduğunca sınırlanmalı.
Aktivitenin Önemi: Neden Kritik?
- Motor gelişim: Denge, koordinasyon, kas gücü gelişir.
- Bilişsel ve sosyal gelişim: Dil becerileri, dikkat süresi ve paylaşma alışkanlığı artar.
- Fiziksel sağlık: Obezite riskini azaltır, kemik ve kalp sağlığını destekler.
Bilimsel çalışmalar, erken yaşta yeterli hareket eden çocukların okul döneminde daha aktif, sosyal ve sağlıklı olduklarını göstermektedir.
Günlük Rutinlerde Uygulanabilecek Öneriler
1. Açık Hava Oyunları
Parkta koşmak, salıncakta sallanmak, çimlerde yuvarlanmak çocuklar için hem eğlenceli hem de gelişimsel açıdan faydalıdır.
2. Serbest Oyun Saatleri
Çocuğa kendi oyunlarını seçme fırsatı verin. Bu, motor beceriler kadar yaratıcılığı da geliştirir.
3. Yapılandırılmış Aktiviteler
Dans, top oyunları veya basit egzersizler çocuğun enerjisini doğru şekilde kullanmasına yardımcı olur.
4. Ekran Süresini Sınırlama
WHO, uzun süreli oturma davranışlarının azaltılmasını önerir. TV, tablet ve telefon kullanımını sınırlandırmak, çocuğun hareket süresini artırır.
5. Aile Katılımı
Ebeveynlerin çocukla birlikte oyun oynaması, yürüyüş yapması, spor aktivitelerine katılması motivasyonu artırır.
Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar
- Her çocuğun enerji seviyesi farklıdır, süreleri çocuğun ihtiyaçlarına göre uyarlayın.
- Güvenli oyun alanları tercih edin.
- Fiziksel aktiviteyi uyku ve sağlıklı beslenmeyle dengeleyin.
2-5 yaş çocukların günlük aktivite ihtiyacı ortalama 180 dakika (3 saat) olmalı; bunun en az 60 dakikası orta-yoğunlukta hareket içermelidir. Bu süre, sadece fiziksel gelişim için değil; bilişsel, sosyal ve duygusal gelişim için de kritik rol oynar.
Küçük adımlarla başlayın: Daha çok oyun, daha az ekran ve bolca hareket!